ریاست استخبارات ملی تورکیه (MİT) در یک عملیات، عمر الخطیب، از عاملان سوری انفجار سال 2013 در ریحانلی که به کشته شدن 53 نفر انجامید، را هنگام تلاش برای فرار به اروپا از طریق بحر بازداشت کرد.

عمر الخطیب که با اعلان سرخ تحت پیگرد قرار داشت، در برنامه‌ ریزی و سازمان ‌دهی حملات ریحانلی نقش داشته است.

عمر الخطیب کیست؟

عمر الخطیب در سال 1976 در ادلب، سوریه زاده شده است. پس از انجام خدمت نظامی در لشکر 14 در دمشق، مدتی در ادلب در کار ساختمان فعال بود. در سال 2011 که نا آرامی‌ ها در سوریه آغاز شد، به لاذقیه رفت.

او در چارچوب واحد اطلاعات نظامی موسوم به «امن العسکری» در گروه شبه ‌نظامی شبیحه (شبیحه) که علیه مخالفان فعالیت مسلحانه داشت، قرار گرفت و از این طریق با کفاح ملحم، رئیس شعبه استخبارات نظامی لاذقیه در آن دوره، آشنا شد.

پس از سال 2011 و در دوران اقامتش در لاذقیه، عمر الخطیب با دیگر عاملان انفجارهای ریحانلی آشنا شد. او در یک ویلای لاذقیه با چنگیز سرتل، ارکان بیات و یوسف نازک زندگی می‌ کرد و همراه آنان در نواحی لاذقیه و کسب به فعالیت‌ های قاچاق مشغول بود.

آنها حمله ریحانلی را با هم برنامه ‌ریزی کردند.

عمر الخطیب در سال 2013 یوسف نازک را که در طرح‌ ریزی اقداماتی علیه تورکیه نقش داشت، به کفاح ملحم معرفی کرد و جزئیات برنامه ‌ریزی عملیات در این دیدارها تعیین شد.

نخست، عمر الخطیب و یوسف نازک در فبروری 2013 از هاتای وارد تورکیه شده و نقاط اجرای حمله را تعیین کردند و از کفاح ملحم در لاذقیه تأیید گرفتند.

عمر الخطیب پیش از تاریخ حمله در می 2013 همراه با تمیر دوکانچی به شعبه استخبارات نظامی لاذقیه رفته و تجهیزات مورد نیاز برای سازوکار بمب را دریافت کرد. موتر بمب ‌گذاری ‌شده توسط تمیر دوکانچی و یوسف نازک به ریحانلی منتقل و با سازوکار انفجار از راه دور منفجر شد.

آنها پس از حمله توسط رژیم بشار الاسد پاداش‌ های نقدی قابل توجهی دریافت کردند.

ریاست استخبارات ملی تورکیه گام ‌به ‌گام پیگیر بود.

این ریاست  بلافاصله پس از حمله ریحانلی برای دستگیری عاملان آغاز به کار کرد و مانند سایر مظنونان، فعالیت‌ های عمر الخطیب در سوریه را از نزدیک زیر نظر داشت.

این نهاد زمانیکه متوجه برنامه عمر الخطیب برای فرار به اروپا گردید، وارد عمل شد. عمر الخطیب، که از عاملان سوری حملات ریحانلی بود، هنگام فرار به اروپا از طریق بحر توسط MİT دستگیر و به تورکیه انتقال داده شد.

دیگر عاملان و برنامه ‌ریزانی که دستگیر شدند عبارتند از: یوسف نازک در سال 2018، چنگیز سرتل در سال 2024، و محمد دیب کورالی و تمیر دوکانچی در سال 2025.

کفاح ملحم که دستور اجرای حمله ریحانلی را صادر کرده بود، در فبروری 2024 توسط بشار الاسد به ریاست ادارهٔ امنیت ملی منصوب شد. گفته می ‌شود کفاح ملحم پس از سقوط رژیم اسد به خارج فرار کرده است.